9 lutego 2019

Zakochanie jest najłatwiejsze – wykład Mandy Len Catron dla TED.com

Podziel się ze znajomymi

W styczniu tego roku opublikowałam artykuł w New York Times w kolumnie „Współczesna miłość”. „Żeby zakochać się w kimkolwiek, zrób to”. Ten artykuł jest o badaniu psychologicznym, które ma na celu stworzenie romantycznej miłości w laboratorium, oraz o tym jak sama wypróbowałam to badanie pewnej nocy ostatniego lata. Sposób postępowania jest dość prosty: dwoje nieznajomych zadaje sobie na zmianę 36 coraz bardziej osobistych pytań. Potem przez cztery minuty patrzą się sobie w oczy nic nie mówiąc.
Oto kilka z przykładowych pytań.

Numer 12: Jeśli mógłbyś się jutro obudzić z jakąkolwiek cechą lub umiejętnością,
co by to było?
Numer 28: Kiedy ostatni raz płakałeś przed drugą osobą?
Albo samemu?
Jak widać stopień „osobistości” pytań rośnie w miarę ich zadawania.

Numer 30, naprawdę lubię to pytanie:
Powiedz swojemu partnerowi, co w nim lubisz; tym razem bądź bardzo szczery, powiedz coś czego nie powiedziałbyś komuś, kogo dopiero co poznałeś.

Kiedy kilka lat temu pierwszy raz natknęłam się na to badanie, to jedna rzecz zapadła mi w pamięć, była to plotka, że dwójka z uczestników badania pobrała się sześć miesięcy później, podobno na uroczystość zaprosili całe laboratorium. Oczywiście byłam bardzo sceptyczna, wobec tego procesu wytwarzania romantycznej miłości, ale też i zaintrygowana. A kiedy miałam możliwość sama wypróbować to badanie, z kimś kogo znałam, ale niezbyt dobrze, nie spodziewałam się, że się zakocham. Ale tak się właśnie stało i…

Wydawało mi się, że to dobry temat, więc kilka miesięcy później wysłałam go do kolumny „Współczesna miłość”. Opublikowano go w styczniu, teraz mamy sierpień, więc podejrzewam, że niektórzy z was zastanawiają się, czy dalej jesteśmy razem. A podejrzewam, że to wam chodzi po głowie, bo zadawano mi to pytanie raz za razem przez ostatnie siedem miesięcy. To pytanie jest tym, o czym chciałabym dziś porozmawiać. Wrócimy do tego.

Otóż na tydzień przed publikacją artykułu byłam bardzo zdenerwowana. Przez ostatnich kilka lat pracowałam nad książką o historiach miłosnych, więc przyzwyczaiłam się do pisania blogu o moich doświadczeniach z romantyczną miłością. Tylko że wpis na blogu przeczyta maksymalnie kilkaset osób, zazwyczaj byli to moi znajomi z Facebooka, zrozumiałam, że mój artykuł w New York Times przeczyta prawdopodobnie parę tysięcy osób. To trochę dużo zainteresowania dla relatywnie nowego związku. Ale nie miałam najmniejszego pojęcia, jak to będzie naprawdę.

Artykuł opublikowano online w piątek wieczorem, a już w sobotę ruch na blogu wyglądał tak. Przed niedzielą dzwonili już do mnie z Today Show i Good Morning America. W ciągu miesiąca artykuł wyświetlono 8 milionów razy, a ja, delikatnie mówiąc, byłam kompletnie nie przygotowana na takie zainteresowanie. Wypracowanie sobie pewności, żeby pisać szczerze, o doświadczeniach w miłości, to jedno, ale zupełnie czym innym jest odkrycie, że twoje życie miłosne trafiło do międzynarodowych wiadomości – i zdanie sobie sprawy z tego, że ludzie na całym świecie są autentycznie zainteresowani twoim nowym związkiem.

I rozumiem: ludzie nie chcieli wiedzieć, czy badanie zadziałało, chcieli wiedzieć, czy to naprawdę zadziałało: to znaczy czy można wyprodukować miłość, która będzie trwała, nie zauroczenie, ale prawdziwą, trwałą miłość. Nie czułam się kompetentna, żeby odpowiedzieć na to pytanie. Mój własny związek miał tylko kilka miesięcy, i wydawało mi się, że ludzie zadają niewłaściwe pytanie. Czego dowiedzieliby się z tego, czy jesteśmy dalej razem czy nie? Jeśli odpowiedź brzmiałaby nie, to czy doświadczenie, które płynęło z tych 36 pytań byłoby mniej wartościowe? Dr Arthur Aron wspomniał o tych pytaniach pierwszy raz w badaniu z 1997 roku. Celem badacza nie było wytworzenie romantycznej miłości. Zamiast tego chcieli oni wspierać bliskość międzyludzką wśród studentów, poprzez użycie czegoś co Aron nazywał „długotrwałym, potęgującym, wzajemnym, personalistycznym samoodsłanianiem”. Brzmi romantycznie, czyż nie? Ale badanie odniosło sukces. Uczestnicy czuli się po nim sobie bliżsi, kilka późniejszych badań też posłużyło się protokołem szybkich przyjaciół Arona, jako sposobu szybkiego tworzenia zaufania i intymności między nieznajomymi. Użyto go wobec funkcjonariuszy policji i członków społeczności, a nawet wobec osób o przeciwnych poglądach politycznych. Oryginalna wersja historii, tej którą wypróbowałam zeszłego lata, która paruje osobiste pytania z czterominutowym kontaktem wzrokowym, była wzmiankowana w tym artykule, niestety nigdy go nie opublikowano.

Nie wydaje mi się, żeby to była odpowiedź, której oczekiwał. W zasadzie, to chyba nie jest odpowiedź, której ktokolwiek z nas oczekuje, kiedy chodzi o miłość. Pierwszy raz natknęłam się na to badanie kiedy miałam 29 lat, przechodziłam wtedy bardzo trudne rozstanie. Byłam w związku odkąd skończyłam 20 lat, co oznaczało w zasadzie całe moje dorosłe życie, i on był moją pierwszą prawdziwą miłością, i nie miałam pojęcia jak i czy poradzę sobie w życiu bez niego. Więc zwróciłam się ku nauce. Wyszukałam wszystko, co dało się znaleźć na temat nauki o romantycznej miłości. Chyba liczyłam na to, że jakoś uodpornię się na cierpienie. Nie wiem czy zdawałam sobie wtedy z tego sprawę – sądziłam, że prowadzę tylko badania do tej książki, którą pisałam – ale teraz wydaje mi się to dość oczywiste. Miałam nadzieję, że jeśli uzbroję się w wiedzę na temat romantycznej miłości, to już nigdy nie będę czuła się tak okropnie i samotnie jak wtedy.

Cała ta wiedza była przydatna w pewnych kwestiach. Jestem bardziej cierpliwa w miłości. Bardziej wyluzowana. Jestem pewniejsza, umiem poprosić o to, czego chcę. Ale widzę też siebie bardziej wyraźnie, i widzę, że to czego chcę to czasem coś więcej, niż to czego można rozsądnie żądać. To czego chcę od miłości to gwarancja, nie tylko tego, że jestem kochana dzisiaj i że będę kochana jutro, a tego, że osoba, którą kocham bezgranicznie, będzie kochała mnie dalej. Może to o tą możliwość gwarancji tak naprawdę pytali ludzie, kiedy pytali czy dalej jesteśmy razem.



Inne w tej kategorii



Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Używamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki. Więcej informacji jest dostępnych na stronie Wszystko o ciasteczkach.

Akceptuję